::

Học hỏi kinh nghiệm sử dụng kháng sinh từ quốc tế

31/10/2019 | 10:35

(Thế Giới Gia Cầm) - Vụ Pháp chế (Bộ NN&PTNT) tổ chức Hội thảo “Chia sẻ kinh nghiệm quốc tế về sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi”. Đây là một hợp phần trong chương trình hành động quốc gia “Quản lý và sử dụng kháng sinh và kháng kháng sinh trong chăn nuôi và nuôi trồng thủy sản giai đoạn 2017 - 2020” tại Hà Nội.

5 mục tiêu

Hiện nay, ở nước ta việc sử dụng rộng rãi kháng sinh trong chăn nuôi và nuôi trồng thủy sản làm tăng các vi khuẩn kháng thuốc trong gia súc, gia cầm, thủy sản và sản phẩm động vật. Việc bán thuốc kháng sinh không theo đơn, trộn kháng sinh vào thức ăn cho gia súc, gia cầm, thủy sản mà không có sự giám sát về chuyên môn cho thấy, thuốc kháng sinh được sử dụng thiếu trách nhiệm ở Việt Nam. Do vậy, kế hoạch hành động quốc gia, cũng như những cuộc hội thảo chia sẻ kinh nghiệm về sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi này sẽ góp phần giảm thiểu các nguy cơ kháng thuốc cho cộng đồng liên quan tới việc sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi và nuôi trồng thủy sản.

Việc sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi phải có lộ trình và kế hoạch cụ thể Ảnh: IT

Theo đó, kế hoạch hành động quốc gia có 5 mục tiêu: Rà soát, sửa đổi và thi hành các quy định và chính sách liên quan đến kháng kháng sinh (KKS) và sử dụng kháng sinh (SDKS) trong chăn nuôi và nuôi trồng thủy sản; nâng cao nhận thức về SDKS và nguy cơ về sự hình thành KKS cho cán bộ kỹ thuật, người làm công tác chuyên môn trong lĩnh vực nông nghiệp và thực phẩm, cho nông dân và người tiêu dùng; thực hiện thực hành tốt trong khám chữa bệnh, trong sản xuất TĂCN, thực hành tốt trong chăn nuôi và nuôi trồng thủy sản; giám sát SDKS, kháng sinh tồn dư và KKS trong chăn nuôi và nuôi trồng thủy sản; tạo điều kiện cho các hoạt động hợp tác liên ngành về quản lý KKS.

Thuốc kháng sinh có thể giết hoặc ức chế sự phát triển của vi sinh vật như vi khuẩn, nấm hoặc động vật nguyên sinh; được sử dụng rộng rãi trong những thập kỷ gần đây và cho phép chúng ta đạt được những thành tựu nổi bật về thuốc thú y và thuốc cho người. Là một công cụ thiết yếu để kiểm soát các bệnh truyền nhiễm, thuốc kháng sinh cũng góp phần cải thiện an ninh lương thực, an toàn thực phẩm và phúc lợi động vật. Tuy nhiên, hiệu quả của thuốc kháng sinh đã bị cản trở bởi sự phát triển của các cơ chế kháng thuốc giữa các chủng vi khuẩn có nguồn gốc từ người, động vật, thực phẩm và môi trường. Việc nhiễm các vi khuẩn kháng thuốc có thể khiến cho điều trị bệnh bị thất bại, bệnh trở nên nặng hơn và thậm chí gây tử vong. Để triển khai có hiệu quả kế hoạch hành động quốc gia, Bộ NN&PTNT coi trọng tầm quan trọng các hành động phối hợp không chỉ giữa các đơn vị trực thuộc Bộ NN&PTNT mà còn sự phối hợp với Bộ Y tế, Bộ Công thương, Bộ Tài nguyên - Môi trường và UBND các tỉnh, thành phố.

 

Kinh nghiệm các công ty

Chia sẻ trong Hội thảo, TS. Shabbir Simjee, Giám đốc y tế toàn cầu, Công ty Elanco đã nêu bật dự thảo sửa đổi của Hội đồng châu Âu về khái niệm sử dụng thuốc phòng và chữa bệnh trong chăn nuôi ở châu Âu vào tháng 12/2018 và sẽ thực thi vào đầu năm 2022. Mục đích chính của bản sửa đổi này là hạn chế tới mức thấp nhất trong việc sử dụng kháng sinh phòng bệnh. Kháng sinh phòng bệnh chỉ áp dụng cho cá thể hoặc nhóm động vật có nguy cơ cao không được dùng liên tục, tràn lan.

Toàn cảnh Hội thảo Ảnh: ND

Vấn đề này cũng có nhiều ý kiến, nhất là ở nước ta, việc phòng bệnh đối với con vật khỏe nghi tiếp xúc hoặc sẽ tiếp xúc với những nguy cơ rủi ro cao. Đối với thuốc điều trị được xác định chỉ dùng cho cá thể hoặc nhóm bị bệnh kháng sinh được dùng theo kê đơn và được giám sát sau khi dùng.

Thực tế ở châu Âu, điều kiện chăn nuôi, nguồn nước được kiểm soát chặt chẽ nên vấn đề giám sát kháng sinh khi sử dụng cũng thuận lợi hơn ở nước ta rất nhiều. Ở châu Âu, không bao giờ dùng kháng sinh phòng cho những trường hợp do môi trường, điều kiện chăn nuôi kém, thay đổi thời tiết…

Thực tế này cũng gợi mở cho Việt Nam về vấn đề xem xét sử dụng kháng sinh trong tương lai với điều kiện môi trường chăn nuôi, nguồn nước, tiểu khí hậu chuồng nuôi, một loạt vấn đề tối ưu cho con vật trong quá trình nuôi được tận hưởng sẽ giảm bớt rủi ro mắc bệnh và sẽ hạn chế dùng kháng sinh. Ứng dụng thành tựu khoa học dùng vaccine phòng bệnh trong chăn nuôi gia súc gia cầm cũng là biện pháp hạn chế dùng kháng sinh. Sử dụng kháng sinh có chọn lọc trong chăn nuôi, đặc biệt nên sử dụng kháng sinh cho những cá thể vật nuôi khi điều trị bệnh.

Cũng theo ông Shabbir, về lý do sử dụng nhóm thuốc phòng cầu trùng trong thức ăn, châu Âu đã dày công nghiên cứu và đưa ra kết luận mới nhất, nhóm thuốc dùng trong thức ăn phòng bệnh cầu trùng không làm tăng kháng khuẩn cho các nhóm vi khuẩn mà vẫn phòng được bệnh, nên vẫn được sử dụng trộn trong thức ăn để phòng bệnh cầu trùng. Ông cũng chia sẻ thêm hiện nay đã có nhiều vaccine phòng bệnh cầu trùng, song hiệu lực và tính hiệu quả không cao do sự thay đổi các chủng trong môi trường nên vaccine cầu trùng không phải là lựa chọn tối ưu.

Công ty C.P Thái Lan đã chia sẻ tại Hội thảo về sử dụng kháng sinh trong TĂCN ở Thái Lan. Thái Lan đã sớm xây dựng Thông tư về việc sử dụng kháng sinh trong TĂCN. Thông tư này được công bố vào ngày 28/3/2018 và được áp dụng vào ngày 25/9/2018 sau khi công bố 180 ngày. Ở Thông tư này, hướng dẫn sử dụng kháng sinh dùng trong TĂCN. Trong Điều 4 ghi rõ cấm sản xuất nhập khẩu bán TĂCN trộn với thuốc và sử dụng thuốc sau đây:

(1) Thuốc không được phê duyệt đăng ký

(2) Thuốc trong nhóm Polymixin, Penicillin, Fluoroquinolon và Fosphomycin cho mục đích phòng bệnh.

(3) Thuốc trong nhóm Polymicin, Penicillin, Fluoroquinolon và Fosphomyxin được trộn lẫn với nhau trong TĂCN từ hai loại trở lên.

(4) Sử dụng thuốc kháng khuẩn cho động vật với liều lượng thấp hơn quy định trong công thức thuốc. Ngoại trừ việc sử dụng kết hợp nhiều hơn một loại thuốc kèm theo dữ liệu kỹ thuật.

(5) Thuốc trong nhóm Cephalospirin được đưa ra một số danh mục kháng sinh với mục đích phòng bệnh.

Thông tư này còn chỉ rõ và cụ thể các loại thuốc được dùng trong chăn nuôi. Phía Thái Lan cũng khuyến cáo đối với các loại kháng sinh chỉ dùng cho thú y nên được lựa chọn và ưu tiên dùng. Công ty C.P Thái cũng chia sẻ thêm, với gia súc non, cũng cần được lưu ý dùng thuốc phòng trong những trường hợp rủi ro, như nhập đàn, thời gian hết kháng thể, mẹ miễn dịch bảo hộ giảm sẽ dễ nhiễm bệnh.

Hội thảo quốc tế về chia sẻ kinh nghiệm việc sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi có ý nghĩa rất thiết thực trong việc xây dựng các văn bản hướng dẫn sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi. Tuy nhiên, trong giới hạn bài viết này chúng tôi chưa giới thiệu hết hy vọng sẽ đăng trong các số tiếp theo.

Phan Văn Lục

Hiệp hội Chăn nuôi Gia cầm Việt Nam

Gửi bình luận

Gửi Làm lại

Giá nông sản

Gà thịt lông màu ĐNB 39.000 đ/kg
Gà chuyên thịt giống 15.000 đ/con
Gà thịt ĐNB 26.000 đ/kg
Gà chuyên trứng giống 13.500 đ/con
Vịt Super-M giống 14.000 đ/con
Vịt thịt Super-M 42.000 - 43.000 đ/kg
Vịt Grimaud giống 20.500 đ/con
Vịt thịt Grimaud 45.000 - 46.000 đ/kg
Xem tất cả

Bình luận mới nhất

Ấn phẩm đã xuất bản